Ελέγξτε αν είναι ασφαλές να κάνετε κλικ

Για να διαπιστώσετε αν ένας ιστότοπος είναι ασφαλής, ξεκινήστε εκτελώντας σάρωση της διεύθυνσης URL μέσω ενός εργαλείου ελέγχου, όπως είναι ο Έλεγχος συνδέσμων Avast. Να ελέγχετε πάντα χειροκίνητα τη γραμμή διευθύνσεων για κρυπτογράφηση HTTPS και να επαληθεύετε προσεκτικά τον τομέα για ενδείξεις "typosquatting", δηλαδή κατάχρησης της διεύθυνσης URL με χρήση τυπογραφικών λαθών (όπως goog1e.com αντί για google.com).

Οι αληθινοί ιστότοποι διαθέτουν σαφή στοιχεία επικοινωνίας και πολιτική απορρήτου. Αντίθετα, ανησυχητικές ενδείξεις αποτελούν τα αγχωτικά χρονόμετρα αντίστροφης μέτρησης, τα μη επαγγελματικά γραμματικά λάθη ή οι "υπερβολικές καλές για να είναι αληθινές" τιμές. Σε περίπτωση αμφιβολίας, μια γρήγορη αναζήτηση με το όνομα του ιστότοπου μαζί με τη λέξη "scam" (απάτη) ή "phishing" σε πλατφόρμες αξιολόγησης τρίτων συνήθως θα σας δείξει την αλήθεια. Το Avast One μπορεί επίσης να σας βοηθήσει να διατηρήσετε την ασφάλειά σας στο διαδίκτυο.

Αναζητήστε ανησυχητικές ενδείξεις κοινωνικής μηχανικής, όπως κατεστραμμένους συνδέσμους, λογότυπα χαμηλής ανάλυσης και κραυγαλέα ορθογραφικά ή γραμματικά λάθη, που συνηθίζονται στις επιχειρήσεις απάτης από το εξωτερικό. Μια ασφαλής σύνδεση υποδεικνύεται από την ένδειξη «HTTPS». Ωστόσο, η κρυπτογράφηση προστατεύει μόνο τη διαδρομή των δεδομένων, όχι την πρόθεση του κατόχου του ιστότοπου.

Δείξτε ιδιαίτερη προσοχή σε τακτικές κοινωνικής μηχανικής, όπως χρονόμετρα αντίστροφης μέτρησης, που δημιουργούν ένα τεχνητό αίσθημα του επείγοντος, ή ενοχλητικά αναδυόμενα παράθυρα που ζητούν ευαίσθητα δεδομένα, όπως τραπεζικά στοιχεία σύνδεσης, για ένα "έπαθλο με περιορισμένη διάρκεια." Μπορείτε, επίσης, να χρησιμοποιήσετε ένα εργαλείο ανίχνευσης απάτης για να ελέγξετε έναν ιστότοπο.

Ξεκινήστε χρησιμοποιώντας ένα ειδικό εργαλείο ελέγχου ασφάλειας συνδέσμων (όπως είναι η Αναφορά διαφάνειας της Google ή ο Έλεγχος συνδέσμων Avast) για να εκτελέσετε σάρωση της διεύθυνσης URL για κρυφά malware ή απόπειρες phishing, προτού καν κάνετε κλικ. Μόλις ανοίξει ο ιστότοπος, ελέγξτε τη γραμμή διευθύνσεων του προγράμματος περιήγησης. Βεβαιωθείτε ότι η σύνδεση είναι ασφαλισμένη με πρωτόκολλο HTTPS (αναζητήστε το εικονίδιο λουκέτου) και κάντε κλικ στο λουκέτο για να δείτε το Πιστοποιητικό SSL. Αν έχει εκδοθεί για μια εντελώς διαφορετική εταιρεία ή αν έχει λήξει, κλείστε αμέσως τον ιστότοπο.

Στη συνέχεια, πραγματοποιήστε έναν "έλεγχο διαφάνειας", αναζητώντας μια πραγματική διεύθυνση γραφείου και έναν επαληθευμένο αριθμό τηλεφώνου. Οι απατεώνες σπάνια αφήνουν πίσω τους έμπρακτα ίχνη που θα μπορούσαν να τους προδώσουν. Ελέγξτε τη φήμη του ιστότοπου σε ανεξάρτητες πλατφόρμες, όπως το Trustpilot ή το Better Business Bureau, αν βρίσκεστε στις ΗΠΑ ή στον Καναδά. Προσέξτε ιδιαιτέρως "τιμές που φαίνονται πολύ καλές για να είναι αληθινές", ύποπτα "επείγοντα" αναδυόμενα παράθυρα και κακόβουλες διαφημίσεις που σας πιέζουν να μοιραστείτε ευαίσθητα δεδομένα.

Τέλος, έχετε τον νου σας για ενδείξεις typosquatting, δηλαδή τα ανεπαίσθητα ορθογραφικά λάθη στη διεύθυνση URL, όπως amozon.com αντί για amazon.com. Αποτελούν κλασικό γνώρισμα ενός κλωνοποιημένου ιστότοπου σχεδιασμένου να υποκλέπτει διαπιστευτήρια.

Για να ελέγξετε αν στο παρελθόν έχει υποβληθεί αναφορά απάτης για έναν ιστότοπο, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε έναν συνδυασμό τεχνικών εργαλείων σάρωσης και πλατφορμών αξιολόγησης που βασίζονται σε χρήστες. Ξεκινήστε επικολλώντας τη διεύθυνση URL σε ένα εργαλείο ελέγχου συνδέσμων από μια αξιόπιστη εταιρεία, όπως την Avast. Αυτά τα εργαλεία συγκεντρώνουν αναφορές από δεκάδες μηχανές ασφάλειας για την ανίχνευση ενεργών ειδοποιήσεων για απόπειρες phishing, malware ή παραπλανητικούς ιστότοπους.

Για αναφορές "απάτης" που αφορούν καταναλωτές, αναζητήστε τον τομέα στο Trustpilot ή στο Better Business Bureau (στις ΗΠΑ και στον Καναδά) και δείτε αν άλλοι χρήστες έχουν επισημάνει την επιχείρηση για μη παράδοση ή για κλοπή ταυτότητας.

Επιπλέον, ελέγξτε τη βάση δεδομένων Whois για να δείτε αν ο ιστότοπος δημιουργήθηκε πολύ πρόσφατα (ένα κοινό χαρακτηριστικό των κακόβουλων τομέων) ή χρησιμοποιήστε τη λίστα προειδοποιήσεων FCA (στο Ηνωμένο Βασίλειο) ή FTC (στις ΗΠΑ) για να δείτε αν ο ιστότοπος έχει προστεθεί επίσημα σε λίστα αποκλεισμού από τις χρηματοοικονομικές ρυθμιστικές αρχές. Αν συναντήσετε έναν επικίνδυνο ιστότοπο, μπορείτε να τον θέσετε σε αποκλεισμό στο Chrome.

Τα δωρεάν, διαδικτυακά εργαλεία ελέγχου ασφάλειας ιστότοπων από εταιρείες, όπως είναι η Avast και η Norton, είναι αξιόπιστα και ασφαλή. Είναι εύκολα και γρήγορα στη χρήση. Αντιγράψτε και επικολλήστε τη διεύθυνση URL σε ένα δωρεάν εργαλείο ελέγχου συνδέσμων για να δείτε αν εμφανίζεται σε κάποια βάση δεδομένων για απειλές. Μπορείτε επίσης να ελέγξετε τη λειτουργία «Ασφαλής περιήγηση» της Google και να υποβάλετε αναφορά στις αρχές για ύποπτους ιστότοπους.

Για τις ηλεκτρονικές αγορές, η πιστωτική κάρτα παραμένει η κορυφαία επιλογή για ασφάλεια, χάρη στα ισχυρά νομικά πλαίσια που γενικά σας επιτρέπουν να αμφισβητείτε χρεώσεις ή "σφάλματα χρεώσεων". Αντίθετα, οι χρεωστικές κάρτες αντλούν κεφάλαια απευθείας από τον τρεχούμενο λογαριασμό σας. Αν και διαθέτουν προστατευτικές δικλείδες, η διαδικασία ανάκτησης μπορεί να είναι πιο αργή και τα χρήματα να απουσιάζουν από τον λογαριασμό σας όσο η τράπεζα διεξάγει την έρευνα."

Επιπλέον, μπορείτε να χρησιμοποιείτε ψηφιακά πορτοφόλια (Apple Pay, Google Pay, PayPal) και εικονικούς αριθμούς καρτών. Αυτές οι υπηρεσίες στέλνουν έναν μοναδικό κρυπτογραφημένο κωδικό στον έμπορο, αντί για τον πραγματικό 16ψήφιο αριθμό της κάρτας σας. Έτσι, ακόμα και αν ο ιστότοπος υποστεί παραβίαση δεδομένων στο μέλλον, οι χάκερ θα αποκτήσουν μόνο ένα άχρηστο, ληγμένο διακριτικό και όχι τα μόνιμα οικονομικά στοιχεία σας. Με αυτά τα βήματα, μπορείτε να περιορίσετε σημαντικά τις επιπτώσεις των παραβιάσεων δεδομένων από εμπόρους. Τέλος, προσέξτε το smishing, που βασίζεται στο να σας εξαπατήσει, ώστε να παρακάμψετε αυτές τις λειτουργίες προστασίας και να παράσχετε απευθείας τα στοιχεία σας.

Ένας από τους πιο αποτελεσματικούς απλούς τρόπους για να αποκαλύψετε μια απόπειρα phishing προτού ξεκινήσει είναι να τοποθετήσετε τον δείκτη του ποντικιού πάνω από έναν σύνδεσμο. Αν τοποθετήσετε τον δείκτη πάνω από μια υπερσύνδεση ή από ένα κουμπί χωρίς να κάνετε κλικ, το πρόγραμμα περιήγησης θα εμφανίσει την πραγματική διεύθυνση URL προορισμού στην κάτω αριστερή γωνία του παραθύρου. Αν το αναδυόμενο παράθυρο εμφανίζει μια σειρά τυχαίων χαρακτήρων ή έναν τομέα που περιέχει μια μερικώς ανορθόγραφη εκδοχή του ονόματος της επωνυμίας (όπως micros0ft.com αντί για microsoft.com), ο ιστότοπος χρησιμοποιεί σχεδόν σίγουρα πλαστογράφηση τομέα για να αποσπά διαπιστευτήρια.

Οι συντομευμένες διευθύνσεις URL μπορούν να αποτελέσουν έναν ιδιαίτερο κίνδυνο, καθώς αποκρύπτουν εσκεμμένα τον τελικό προορισμό, καθιστώντας αδύνατη την "ανάγνωση" του συνδέσμου μέσω του δείκτη του ποντικιού. Για τέτοιους συνδέσμους ή για οποιονδήποτε σύνδεσμο φαίνεται ύποπτος, χρησιμοποιήστε ένα εργαλείο ανάλυσης διεύθυνσης URL ή ένα εργαλείο ελέγχου ασφάλειας συνδέσμων από την Avast ή την Αναφορά διαφάνειας της Google. Αυτά τα εργαλεία λειτουργούν ως ψηφιακή "ασπίδα προστασίας". Επισκέπτονται τον ιστότοπο εκ μέρους σας και πραγματοποιούν σάρωση για malware, δέσμες ενεργειών με σκοπό το phishing και παραπλανητικές ανακατευθύνσεις, προτού εκτεθεί στην απειλή το δικό σας πρόγραμμα περιήγησης. Αν θέλετε επίσης να μάθετε πώς να εντοπίζετε ψεύτικες εφαρμογές, μπορεί να σας φανεί χρήσιμο αυτό το πρόσθετο υλικό.

Όχι, η ένδειξη HTTPS (Ασφαλές πρωτόκολλο μεταφοράς υπερκειμένου) δεν εγγυάται ότι ένας ιστότοπος είναι αξιόπιστος ή αληθινός. Εγγυάται μόνο ότι η "σύνδεση" μεταξύ του προγράμματος περιήγησης και του διακομιστή είναι κρυπτογραφημένη. Αν και εμποδίζει τρίτους να "υποκλέψουν" τα δεδομένα σας, δεν λέει τίποτα για τις προθέσεις του κατόχου του ιστότοπου.

Οι περισσότεροι σύγχρονοι ιστότοποι phishing και απάτης χρησιμοποιούν πλέον πρωτόκολλο HTTPS και εμφανίζουν το εικονίδιο λουκέτου για να δημιουργήσουν μια ψευδή αίσθηση ασφάλειας. Ένας ιστότοπος μπορεί να είναι απολύτως κρυπτογραφημένος και, ταυτόχρονα, να αποτελεί κακόβουλο κλώνο που έχει σχεδιαστεί για να υποκλέπτει στοιχεία πιστωτικών καρτών. Για να επαληθεύσετε πραγματικά έναν ιστότοπο, δεν πρέπει να βασίζεστε μόνο στην ύπαρξη λουκέτου. Ελέγξτε για διευθύνσεις URL με "ανεπαίσθητα τυπογραφικά λάθη" (όπως g00gle.com) και αναζητήστε επαληθευμένα στοιχεία επικοινωνίας και μακροχρόνια φήμη τομέα. Συνεχίζετε, επίσης, να χρειάζεστε ένα αξιόπιστο antivirus, όπως το Avast One.

Οι προειδοποιήσεις "μη ασφαλής ιστότοπος" του προγράμματος περιήγησης λειτουργούν ως ψηφιακός συναγερμός και σας ειδοποιούν όταν ένας ιστότοπος έχει επισημανθεί για επικίνδυνη συμπεριφορά ή για τεχνικές ευπάθειες ασφάλειας. Η πιο σοβαρή είναι η προειδοποίηση με "κόκκινη οθόνη" (με την ένδειξη "Πρόκειται για παραπλανητικό ιστότοπο" ή "Επικίνδυνος ιστότοπος"), η οποία ενεργοποιείται από υπηρεσίες όπως είναι η Ασφαλής περιήγηση της Google ή το Microsoft SmartScreen. Αυτό σημαίνει ότι τη δεδομένη στιγμή ο ιστότοπος έχει ταυτοποιηθεί ότι περιέχει malware, δέσμες ενεργειών με σκοπό το phishing για κλοπή κωδικών πρόσβασης ή παγίδες κοινωνικής μηχανικής. Αυτές οι προειδοποιήσεις έχουν γίνει ακόμα πιο εξελιγμένες, καθώς συχνά επισημαίνουν ιστότοπους με σκοπό το phishing που "δημιουργήθηκαν μέσω τεχνητής νοημοσύνης" ή κακόβουλες επεκτάσεις προγράμματος περιήγησης που επιχειρούν να παραβιάσουν τη συνεδρία περιήγησης.

Αν εμφανιστεί μια ειδοποίηση "Μη ασφαλές" ή ένα μήνυμα "Η σύνδεση δεν είναι ιδιωτική", αυτό σημαίνει ότι ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το παλαιό πρωτόκολλο HTTP αντί για το κρυπτογραφημένο HTTPS ή ότι το πιστοποιητικό ασφαλείας του ιστότοπου έχει λήξει ή δεν είναι έγκυρο. Προγράμματα περιήγησης, όπως το Chrome και το Safari, έχουν υιοθετήσει ένα πρότυπο που δίνει προτεραιότητα στο πρωτόκολλο "HTTPS", όπου ακόμα και απλοί, δημόσιοι ιστότοποι HTTP ενεργοποιούν μια προειδοποίηση που μπορεί να παρακαμφθεί. Αυτό δεν σημαίνει πάντα ότι ο ιστότοπος είναι "επικίνδυνος". Ωστόσο, σημαίνει ότι τα δεδομένα που εισάγετε, όπως τα στοιχεία σύνδεσης ή ο αριθμός πιστωτικής κάρτας, μπορούν εύκολα να υποκλαπούν από χάκερ που βρίσκονται στο ίδιο δίκτυο.

Αν έχετε εισαγάγει στοιχεία σε έναν ιστότοπο απάτης, διακόψτε τη σύνδεση μεταξύ του εισβολέα και των λογαριασμών σας. Αλλάξτε αμέσως τον κωδικό πρόσβασης που έχετε στην αυθεντική έκδοση του συγκεκριμένου ιστότοπου και, αν χρησιμοποιείτε τον ίδιο κωδικό πρόσβασης και αλλού, ιδίως για το email ή για τραπεζικές συναλλαγές, ενημερώστε και αυτούς τους λογαριασμούς. Ενεργοποιήστε αμέσως τον έλεγχο ταυτότητας δύο παραγόντων (2FA).

Αν κοινοποιήσατε οικονομικά στοιχεία, όπως αριθμό πιστωτικής κάρτας ή κωδικό ασφαλείας κάρτας CVV, χρησιμοποιήστε την εφαρμογή της τράπεζάς σας για να «παγώσετε» την κάρτα και επικοινωνήστε με το τμήμα απάτης της τράπεζάς σας για να αναφέρετε την παραβίαση και να ζητήσετε μια νέα κάρτα.

Αν κοινοποιήσατε εξαιρετικά ευαίσθητα δεδομένα, όπως αριθμό φορολογικού μητρώου ή διεύθυνση κατοικίας, παγώστε την πίστωσή σας στα μεγάλα πιστωτικά γραφεία, για να αποτρέψετε τους απατεώνες από το να ανοίξουν νέους λογαριασμούς στο όνομά σας. Επιπλέον, εκτελέστε μια ολοκληρωμένη σάρωση για malware στη συσκευή με ένα αξιόπιστο δωρεάν εργαλείο antivirus, για να βεβαιωθείτε ότι, κατά την περιήγησή σας στον ιστότοπο, δεν εγκαταστάθηκαν στο παρασκήνιο προγράμματα καταγραφής πληκτρολόγησης ή δέσμες ενεργειών παρακολούθησης.

Τέλος, να παρακολουθείτε προσεκτικά τα εισερχόμενα και τις κινήσεις του λογαριασμού σας τις επόμενες εβδομάδες, καθώς τα στοιχεία σας ενδέχεται να πωληθούν σε άλλους απατεώνες, με αποτέλεσμα την αύξηση των στοχευμένων απόπειρων phishing.

Μην εμπιστεύεστε κανέναν σύνδεσμο. Να ελέγχετε πάντα τις διευθύνσεις URL με τον δείκτη του ποντικιού για να βλέπετε τον πραγματικό τους προορισμό και να χρησιμοποιείτε ένα εργαλείο ελέγχου συνδέσμων μέσω sandbox, που θα σαρώνει τις ύποπτες διευθύνσεις προτού κάνετε κλικ. Μπορείτε, επίσης, να προστατευτείτε με ένα εργαλείο αφαίρεσης ιών όπως το Avast One.

Κατά τη διαμόρφωση των στοιχείων σύνδεσης για έναν ιστότοπο, εξετάστε το ενδεχόμενο να ενεργοποιήσετε έναν έλεγχο ταυτότητας πολλών παραγόντων (MFA) που μπορεί να αποτρέψει τις απόπειρες phishing, όπως φυσικά κλειδιά πρόσβασης FIDO2 ή βιομετρικά κλειδιά πρόσβασης (FaceID/TouchID). Σε αντίθεση με τους παραδοσιακούς κωδικούς SMS, που μπορούν να υποκλαπούν ή να χρησιμοποιηθούν κακόβουλα, αυτά τα φυσικά και βιομετρικά διαπιστευτήρια πιστοποιούν την ταυτότητά σας μόνο στον γνήσιο, καταχωρισμένο τομέα.